Εν μέσω αντιδράσεων, αποφασίζει το ΣτΕ για τον Υμηττό

Από τον Στράτο Ιωακείμ (ioakim@attikipress.gr)

Ο Υμηττός αποτελεί για δεκάδες χρόνια το «μήλον της Έριδος» για κάθε λογής συμφέροντα, που ορέγονται την επέκταση των δραστηριοτήτων τους στο βουνό. Στις 15 Φεβρουαρίου συζητήθηκε η αίτηση ακύρωσης που ασκήθηκε εκ μέρους επτά δήμων (Παιανία, Γλυφάδα, Βάρη-Βούλα-Βουλιαγμένη, Κρωπία, Ελληνικό-Αργυρούπολη, Παπάγου-Χολαργός, Ηλιούπολη) κατά του από 14.06.2011 προεδρικού διατάγματος «Καθορισμός μέτρων προστασίας της περιοχής του όρους Υμηττού και των Μητροπολιτικών Πάρκων Γουδή–Ιλισίων» (ΦΕΚ τ. Δ’ αριθμ. 187/16.06.2011).

Οι φόβοι που έχουν εκφραστεί είναι πως μεταξύ άλλων, σε περίπτωση που γίνουν δεκτές οι προσφυγές, ευνοούνται τα σχέδια για νέους αυτοκινητόδρομους στον Υμηττό, που έχουν αναθερμανθεί εν όψει της πώλησης του πρώην αεροδρομίου Ελληνικού. Να σημειώσουμε πως με το διάταγμα του 2011 είχαν αποκλειστεί οι αυτοκινητόδρομοι από τους ορεινούς όγκους, στη βάση και των σχετικών αναφορών του ΣτΕ. Προσεχώς επίσης, θα συζητηθούν στο ΣτΕ εκατοντάδες προσφυγές πολιτών, που θεωρούν ότι θίγονται από το Π.Δ. για τον Υμηττό.

Το προ ενάμιση χρόνου περίπου προεδρικό διάταγμα προέβλεπε την αυξημένη προστασία στο σύνολο του ορεινού όγκου του Υμηττού. Το Π.Δ. δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης (ΦΕΚ 187/ Δ/ 16.6.2011) και αφορά στο κομμάτι του Υμηττού που περικλείεται από τους δήμους Αγίας Παρασκευής, Παπάγου–Χολαργού, Αθηναίων, Ζωγράφου, Καισαριανής, Βύρωνα, Ηλιούπολης, Ελληνικού–Αργυρούπολης (δεν ήταν αντίθετος συνολικά με το νέο Π.Δ, αλλά κατέθεσε αίτηση ακύρωσης για επιμέρους ζητήματα (Κ.Υ.Τ κ.ά.), Γλυφάδας, Βάρης–Βούλας–Βουλιαγμένης, Κρωπίας και Παιανίας.

Σύμφωνα με το διάταγμα, η ζώνη Α -απόλυτης προστασίας- εκτείνεται σε έκταση σχεδόν 100.000 στρεμμάτων και κατά περιοχές φθάνει στο σχέδιο πόλης. Σε αυτήν εντάσσονται τα σημαντικότερα ρέματα και οι αρχαιολογικοί χώροι, ενώ η δόμηση απαγορεύεται πλήρως. Περιφερειακά αυτής ή με μορφή θυλάκων αναπτύσσεται η ζώνη Β με χρήσεις υπαίθριου αθλητισμού και πολιτισμού, καθώς και εκπαίδευσης, με όρους πολύ αυστηρότερους των προϋφισταμένων. Παράλληλα θεσπίζεται κατάλογος αυθαιρέτων κτισμάτων, απαγορεύονται οι υπαίθριες πινακίδες διαφήμισης, ο μηχανοκίνητος αθλητισμός, ενώ προβλέπεται και χρονοδιάγραμμα απομάκρυνσης βιομηχανιών. Σημαντική, τέλος, είναι η πρόβλεψη για τη δημιουργία δυο μητροπολιτικών πάρκων (Γουδή–Ιλίσια), που θα συνδέουν την πόλη με το ορεινό σύστημα, αλλά και για τη σύσταση φορέα διαχείρισης.

Τι όριζε το Προεδρικό Διάταγμα του 1978

Το νέο διάταγμα αντικαθιστά το προηγούμενο του 1978 και στηρίζεται σε μελέτη του Οργανισμού Αθήνας. Με το Προεδρικό Διάταγμα (Π.Δ) του 1978 επιχειρήθηκε η ανακοπή της επέκτασης υφιστάμενων αυθαίρετων και της δόμησης νέων κατοικιών στις Ζώνες προστασίας του Υμηττού (Α’ και Β’), ενώ δίνονταν η δυνατότητα κατασκευής κτιριακών εγκαταστάσεων για κοινωφελή έργα στην Β’ Ζώνη (σχολεία, νοσοκομεία, αθλητικές, πολιτιστικές, στρατιωτικές εγκαταστάσεις κ.λπ.). Αυτό είχε ως αποτέλεσμα τη διάνοιξη νέων δρόμων και την κατασκευή ποικίλων ιδιωτικών και δημόσιων κτιρίων, σε διάφορα σημεία του Υμηττού, αλλά και την κατασκευή πολυτελών συνήθως κατοικιών, οι οποίες αδειοδοτούνταν ως «πολιτιστικές εγκαταστάσεις», «αναψυκτήρια» κ.λπ.

Σφοδρές αντιδράσεις

Δήμοι, φορείς και πολίτες έχουν εκφράσει κατά καιρούς τις ανησυχίες τους για το Προεδρικό Διάταγμα με τον καθένα από τους παραπάνω να κάνει τη δική του ανάγνωση, να προβάλλει τις δικές του ενστάσεις και να εξετάζει τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της περιοχής που τον απασχολεί. Έτσι, μετά τις αιτήσεις ακύρωσης που κατατέθηκαν (διαφορετικές κατά περίπτωση) το ΣτΕ καλείται να εκδώσει την απόφασή του.

Το μέλος της «Πρωτοβουλίας για την Προστασία του Υμηττού» Πάνος Τότσικας δηλώνει σχετικά με το Π.Δ. του 2011 πως «παρέχει ελλιπή προστασία στον Υμηττό, αφού επιτρέπει τη δημιουργία δημόσιων και ιδιωτικών σχολικών συγκροτημάτων και δεν απαγορεύει ρητά την κατασκευή νέων αυτοκινητοδρόμων στον Υμηττό, ενώ επιτρέπει την κατασκευή και λειτουργία δικτύων ενέργειας». Ωστόσο, αναγνωρίζει πως είναι σαφώς βελτιωμένο σε σχέση με αυτό του 1978, αφού «προβλέπει την επέκταση της Α’ Ζώνης απόλυτης προστασίας του βουνού σε περιοχές που πριν συμπεριλαμβάνονταν στην Β’ Ζώνη, απαγορεύοντας κάθε είδους δόμηση σ’ αυτήν».

Σε πρόσφατη ανακοίνωσή της η «Πρωτοβουλία για την Προστασία του Υμηττού» σχολιάζει με αφορμή την εκδίκαση στο ΣτΕ: «Το θετικό αυτό μέτρο(σ.σ. επέκτασης της Α’ Ζώνης) φαίνεται ότι δεν άρεσε σε κάποιους, ιδιώτες ή επιχειρηματίες, εφόσον η γη την οποία διέθεταν ή διεκδικούσαν από το ελληνικό δημόσιο έχασε πλέον κάθε εμπορική αξία γιατί δεν μπορούσαν πλέον να χτίσουν τίποτα εκεί. Με τη δημοσίευση του νέου Π.Δ για τον Υμηττό ξεκίνησε ένας οργανωμένος και συστηματικός πόλεμος κάποιων εναντίον του, με στόχο την ανατροπή του και την επαναφορά στο προηγούμενο καθεστώς. Έτσι, κάποια δικηγορικά μεγαλογραφεία, ανέλαβαν και προώθησαν την κατάθεση στο Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ) εκατοντάδων αιτήσεων ακύρωσης του Π.Δ., οι οποίες προέρχονταν είτε από φερόμενους ως ιδιοκτήτες γης που περιλαμβάνεται στα όρια των Ζωνών προστασίας του Υμηττού, είτε από κάποιους δήμους, οι οποίοι θεώρησαν ότι πρέπει να υποστηρίξουν τους “αδικημένους” δημότες τους και μη».

Το μέλος της Διαδημοτικής Συντονιστικής Επιτροπής για τη Διάσωση του Υμηττού και δημοτικός σύμβουλος Γλυφάδας Τάσος Ταστάνης διαβλέπει πρόθεση τσιμεντοποίησης και εμπορευματοποίησης του Υμηττού. «Αυτές τις ημέρες ήρθε ξανά στην επικαιρότητα το μεγάλο ζήτημα της κακοποίησης, της τσιμεντοποίησης και εμπορευματοποίησης του Υμηττού. Με αφορμή τη συζήτηση της προσφυγής των δήμων και των διαφορών καταπατητών στο ΣτΕ για να “πέσει” το Διάταγμα προστασίας του Υμηττού και να ανοίξει ο δρόμος για εντάξεις σχεδίων πόλης στο βουνό, που θα είναι πλέον η ταφόπλακα για ό,τι έχει απομείνει εκεί πάνω και συνάδει με τον δασικό χαρακτήρα του βουνού. Είμαστε σε αναμονή της απόφασης, παίρνοντας πάντα υπόψη τις μνημονιακές εποχές που ζούμε και ότι τα πάντα αγοράζονται και πωλούνται», σημειώνει ο κ. Ταστάνης και καταλήγει:

«Εμείς πάντως θα είμαστε συνέχεια στους δρόμους για να υπερασπιστούμε το δικαίωμα στη ζωή, ανατρέποντας αυτές τις πολιτικές που φέρνουν την καταστροφή».

Δικηγόρος των πολιτών που υπερασπίζονται τη διάσωση του Υμηττού είναι ο Κώστας Διάκος. Σύμφωνα με τον έμπειρο νομικό το νέο Π.Δ. προωθεί φαινόμενα κερδοσκοπίας, αφού επιτρέπει την ανέγερση αποθηκών και άλλων οικημάτων, που με τον καιρό αλλάζουν χρήση.

Η άλλη όψη…

Διαφορετική προσέγγιση σε σχέση με αυτή των πολιτών, έχουν οι δήμοι (με εξαίρεση τον δήμο Ελληνικού-Αργυρούπολης). Ειδικότερα, στους δήμους της Ανατολικής Αττικής η κύρια ένσταση έχει να κάνει με τις μεγάλες καλλιεργήσιμες εκτάσεις που εντάχθηκαν πλέον στο νέο Π.Δ. στην Α΄ ζώνη προστασίας, αποτρέποντας τις καλλιέργειες και οδηγώντας τις υφιστάμενες αγροτικές εκτάσεις (κυρίως με ελιές) στον αφανισμό, αφού η άσκηση της γεωργίας στη συγκεκριμένη περιοχή θεωρείται πλέον παράνομη. Επίσης, η διεύρυνση της Α΄ ζώνης προστασίας περιλαμβάνει και πολλά σπίτια, εντάσσοντάς τα σε μια «νεκρή» ζώνη. Το παράδοξο που δημιουργείται είναι πως, ενώ πολλά αυθαίρετα σπίτια έχουν «νομιμοποιηθεί» με τον νόμο Τρίτση, τα υπόλοιπα που βρίσκονται στην ίδια περιοχή στερούνται πλέον τη δυνατότητα να ενταχθούν στη ρύθμιση για την τακτοποίηση των αυθαιρέτων.

Όμως δεν είναι μόνο οι δήμοι της Ανατολικής Αττικής. Ενστάσεις υπάρχουν και στους δήμους Ηλιούπολης, Γλυφάδας και Βάρης-Βούλας-Βουλιαγμένης.

Για την Ηλιούπολη μεγάλο αγκάθι είναι το Κέντρο Υψηλής Τάσης, που σύμφωνα με το Π.Δ. παραμένει στο βουνό και δεν προβλέπεται να φύγει. Προβλήματα υπάρχουν στην Ηλιούπολη και με ορισμένα σπίτια που έχουν ανέβει ψηλά στους πρόποδες του Υμηττού και εντάσσονται στη ζώνη απόλυτης προστασίας (Α’ Ζώνη).

Η Γλυφάδα με τη σειρά της αντιμετωπίζει πρόβλημα με το νεκροταφείο. Η απόπειρα να φτιαχτεί κοιμητήριο στο βουνό παρανόμως δεν προχώρησε, με τη συγκεκριμένη περιοχή να έχει ενταχθεί στην Α’ ζώνη, όπου δεν επιτρέπεται η χωροθέτηση τέτοιου είδους εγκαταστάσεων. Η διοίκηση του δήμου επιθυμεί να υπάρχει η συγκεκριμένη χρήση στον Υμηττό. Το νοτιοανατολικό προάστιο αντιμετωπίζει και πρόβλημα με οικισμούς που βρίσκονται στο βουνό. Απ’ αυτούς κάποιοι έχουν χτίσει στα οικόπεδα τους, ενώ οι υπόλοιποι που πιθανόν θα ήθελαν να χτίσουν δε μπορούν, καθώς βρίσκονται στη Β’ ζώνη προστασίας που απαγορεύεται η ανέγερση κατοικιών.

Ανάλογα προβλήματα με τη Γλυφάδα έχει και ο δήμος Βάρης-Βούλας-Βουλιαγμένης. Στο «Χέρωμα» της Βάρης υπάρχουν περίπου τετρακόσιες κατοικίες, παρά ταύτα εντάχθηκε στη Β΄ ζώνη προστασίας του Υμηττού.

Το αίτημα της ακύρωσης του Π.Δ.

Την υπεράσπιση ορισμένων δήμων, αλλά και πολιτών έχει αναλάβει η δικηγορική εταιρεία «Απ. Παπακωνσταντίνου-Γ. Κατρούγκαλος-Ν.Χλέπας και Συνεργάτες», που κατέθεσε την προσφυγή στο ΣτΕ με αίτημα την ακύρωση του Π.Δ. Οι ενστάσεις που προβάλλονται αφορούν κυρίως την:

– έλλειψη περιβαλλοντικής μελέτης, ενώ απαιτούταν,

– αδυναμία εναρμονισμού των διατάξεων του Π.Δ. με το ρυθμιστικό σχέδιο της Αθήνας, όπου σύμφωνα με τον νόμο 15/15/1985 προβλεπόταν η δημιουργία ολοκληρωμένου σχεδίου στις περιοχές όπου υπάρχουν οικισμοί, προκειμένου να ενταχθούν στα σχέδια πόλεως,

– μη τήρηση της διαδικασίας που προβλέπεται από τη σύμβαση Aarhus του 1998 για συμμετοχή του ενδιαφερόμενου κοινού,

– παραβίαση δικαιωμάτων ιδιοκτητών.

 

αφήστε ένα σχόλιο


4 + = οκτώ